İçeriğe geç

Bebek Ne Zaman İsmine Dönmeye Başlar?

Önce içini rahatlatan kısa cevap

Bebeklerin ismine tepki vermesi 7–9 aylarda giderek belirginleşebilir. AAP, 7. ay gelişim örneklerinde kendi adına tepkiyi sayarken CDC, adı söylendiğinde bakmayı 9. ay gelişim göstergeleri arasında belirtir. Her çağrıda dönmemesi tek başına bir sorun olduğunu göstermez; sürekli tepki vermiyorsa işitme ve genel gelişim birlikte değerlendirilmelidir.

Bu yazıda · 11 bölüm

Aklında kalsın

  • İsme yönelme bazı bebeklerde 7. ayda görülebilir; CDC bunu 9. ay gelişim göstergesi olarak listeler.
  • Oyuna dalmak, yorgunluk ve ortam gürültüsü tepkinin değişmesine yol açabilir.
  • İsme bakmamak tek başına otizm ya da işitme kaybı tanısı değildir.
  • 9. ayda isme hiç yönelmiyorsa veya diğer seslere tepki de azsa çocuk doktoruna başvurulmalıdır.

7–9 ay arasında isme tepki nasıl gelişir?

Bebeğinin adını söylediğinde yüzünü sana çevirmesi küçük ama anlamlı bir iletişim adımıdır. Önceleri daha çok tanıdık ses tonuna yönelirken, zamanla kendi adını diğer kelimeler arasından ayırt etmeye başlayabilir. Bunun tam olarak hangi gün olacağını söylemek mümkün değildir.

Amerikan Pediatri Akademisinin 7. ay gelişim örneklerinde isme tepki verme bulunur. CDC ise çoğu bebeğin dokuz aylık olduğunda adı söylendiğinde baktığını belirtir. Bu iki kaynak farklı birer gözlem çerçevesi sunar; birini diğerinin kesin başlangıç tarihi gibi düşünmemek gerekir.

İsmini duyunca nasıl tepki verebilir?

İsmini söylediğinde bebeğin başını çevirebilir, gözleriyle seni arayabilir ya da oynamayı bırakıp kısa bir an yüzüne bakabilir. Bazen yalnızca duraksaması da sesini fark ettiğine dair bir ipucu olabilir; ancak bunun kendi adını tanıdığına tek başına kanıt olduğunu söyleyemeyiz.

Örneğin yerde küplerle oynarken adını duyduğunda sana gülümseyebilir. Başka bir gün aynı oyunla çok meşgulse bakmayabilir. Bir beceriyi anlamak için tek bir denemeden çok, doğal anlarda tekrarlanan gözlemler değerlidir.

Her çağırdığında dönmesi gerekir mi?

Hayır. Yorgunluk, ilgi çekici bir oyuncak, kalabalık bir ortam ya da arka plandaki televizyon sesi bebeğinin dikkatini etkileyebilir. Yetişkinler de bir işe yoğunlaştıklarında her seslenişe aynı hızda yanıt vermez.

Sakin bir anda adı söylendiğinde verdiği tepkiyle gürültülü bir ortamda verdiği tepki farklı olabilir. Bu nedenle ismini peş peşe tekrarlayarak onu sınamaya çalışmana gerek yok.

İsme tepki ile işitme arasında nasıl bir ilişki var?

İsme bakabilmek için bebeğinin sesi algılaması, dikkatini yöneltmesi ve zamanla adını tanıması gerekir. Bu yüzden isme dönmeme davranışı yalnız başına işitme hakkında kesin bir sonuç vermez.

CDC, altı aydan sonra sesin geldiği yöne dönmeme, bazı sesleri duyup bazılarını duymuyor gibi görünme veya kişiyi görünce yönelip yalnızca sesiyle çağrıldığında yönelmeme durumlarını işitme değerlendirmesi açısından önemli işaretler arasında sayar. Yenidoğan işitme taramasından geçmiş olmak, sonradan ortaya çıkabilecek işitme sorunlarını tümüyle dışlamaz.

İsme dönmeme otizm belirtisi midir?

İsme tepkinin az olması, sosyal iletişim gelişimi değerlendirilirken ele alınabilecek davranışlardan biridir. Fakat yalnızca bu gözlemle otizm tanısı konulamaz; işitme, dikkat, gelişim dönemi ve bebeğin diğer iletişim davranışları birlikte değerlendirilir.

Bebeğinin yüzüne bakması, gülümsemesi, karşılıklı sesler çıkarması, ce-ee gibi oyunlara katılması ve çevresindeki kişilerle ilişki kurması da genel gelişim tablosunun parçalarıdır. Bu davranışların hepsini birer geçme-kalma sorusuna dönüştürmek yerine, seni düşündüren gözlemleri çocuk doktorunla paylaşman daha faydalıdır.

Bebeğin ismini öğrenmesine nasıl destek olabilirsin?

Günlük konuşmanın içinde bebeğinin adını doğal biçimde kullanabilirsin: ‘Ece, top yuvarlandı!’ derken ona dönüp gülümsemen, sözcüğü senin yüzün ve sesinle ilişkilendirmesine fırsat verir. İsmini duyup baktığında konuşmayı sürdürmen de karşılıklı iletişimi besler.

Oyuncakla oynarken kısa duraklamalar bırakmak, yüz yüze konuşmak, onun çıkardığı seslere karşılık vermek ve birlikte ce-ee oynamak yeterince zengin deneyimlerdir. İsim öğrenmek için özel kartlar, ekran videoları ya da ödül sistemi gerekmez.

Bugün ne yapabilirsin?

  1. 1
    Bebeğinin dinlenmiş ve rahat olduğu bir anda, yakınındayken adını bir kez sakin sesle söyle.

    Sana bakarsa gülümseyip oyuna devam et. Bakmazsa bunu başarısızlık olarak yorumlama; oyunun akışını bozman gerekmez.

  2. 2
    Gün içinde seslere, yüzüne ve oyun davetlerine verdiği farklı tepkileri fark etmeye çalış.

    Birden fazla yetişkinin aynı anda seslenmesi yerine sırayla konuşmak, iletişimi daha anlaşılır kılabilir.

Ne zaman çocuk doktoruyla görüşmelisin?

Bebeğin dokuz aylıkken ismine hiç bakmıyorsa, özellikle seslere yönelmesi de sınırlıysa ya da iletişimiyle ilgili süren bir kaygın varsa çocuk doktoruyla görüş. Gerekli görülürse gelişim taraması ve işitme değerlendirmesi planlanabilir. Bir beceriyi daha önce gösterip kaybetmesi de geciktirmeden paylaşılması gereken bir durumdur.

Prematüre doğan bebeklerin gelişimi değerlendirilirken düzeltilmiş yaş dikkate alınabilir. Bebeğinin yaşı veya geçmişiyle ilgili özel koşulları sağlık uzmanıyla birlikte değerlendirmen, yalnızca takvim üzerinden sonuç çıkarmaktan daha anlamlıdır.

Ne zaman destek almalısın?

Aşağıdaki yönlendirmeler belirtilerin aciliyetine göre değişir. Acil bulgularda beklemeden yardım al; diğer kaygılarını bebeğini takip eden uzmanla paylaş.

  • 9. ayda isme hiç tepki vermeme veya diğer seslere de belirgin biçimde az yönelme: çocuk doktoruyla görüş.
  • Daha önce kazanılmış iletişim ya da hareket becerisini kaybetme: gecikmeden değerlendirme iste.

Bu rehberi hazırlarken yararlandığımız kaynaklar

  1. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) — Milestones by 9 Months
  2. American Academy of Pediatrics / HealthyChildren.org — Developmental Milestones: 7 Months
  3. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) — About Hearing Loss in Children
  4. Centers for Disease Control and Prevention (CDC) — 9 Month Online Milestone Checklist

Son kaynak kontrolü:

Luluna, annelik ve bebeklik yolculuğunda güvenilir bilgi sunar; tanı koymaz ve doktorunun yerini almaz. Sağlıkla ilgili bir kaygın varsa çocuğunu takip eden uzmana danış.