9 Aylık Bebek Neler Yapabilir?

Dokuzuncu ayda gelişime nasıl bakılır?

Dokuz aylık bebeğin çevresini yalnızca seyretmekle kalmaz; sesini duyduğunda sana dönebilir, düşen oyuncağı arayabilir, bir nesneyi diğerine vurarak neler olacağını keşfedebilir. Küçük bir hareketin arkasında dikkat, merak, hareket ve iletişim birlikte çalışır.

CDC’nin dokuz aylık gelişim listesi, çocukların en az %75’inin bu yaşa gelindiğinde yapabildiği becerileri gösterir. Bu liste bir yarış tablosu veya tek başına tanı aracı değildir. Bebeğinin gelişimine bütün olarak bakmak, bir hareketi yapıp yapmadığını sürekli sınamaktan daha yararlıdır.

9 aylık bebek desteksiz oturabilir mi?

CDC’nin dokuzuncu ay hareket basamakları arasında desteksiz oturmak ve kendi kendine oturur konuma geçmek bulunur. Bunlar birbirinden farklı becerilerdir: Oturur konumda dengesini koruyan bebek, yerde yatarken tek başına oturuşa henüz geçemiyor olabilir.

Örneğin yerde oyuncağıyla otururken iki elini de kullanabilmesi gövde dengesinin işine yaradığını gösterebilir. Bebeğini düşebileceği koltuk veya yatak kenarında yalnız bırakma; zeminde, yanında olduğun oyun alanı daha güvenlidir. Dokuz ayda desteksiz oturamıyorsa bunu çocuk doktoruyla görüşmek uygundur.

Ellerini ve parmaklarını nasıl kullanır?

Bir oyuncağı sağ elinden sol eline geçirmek, iki oyuncağı birbirine vurmak ve küçük yiyecek parçalarını parmaklarıyla kendine doğru toplamaya çalışmak CDC’nin dokuz aylık örnekleri arasındadır. Bu hareketlerin hepsi aynı gün başlamaz.

Küçük bir parçayı başparmağıyla işaret parmağı arasında ustalıkla tutmakla, parmaklarını tırmık gibi kullanıp parçayı kendine çekmek aynı beceri değildir. Oyun için büyük, kopmayan ve ağza kaçmayacak oyuncaklar seç; yemek sırasında da uygun yumuşak dokuları sunarken bebeğinin yanında kal.

9 aylık bebek hangi sesleri çıkarabilir?

“Ma-ma-ma” ya da “ba-ba-ba” gibi art arda gelen sesler bu dönemin iletişim örneklerindendir. Böyle sesler her zaman bilinçli şekilde “anne” veya “baba” dediği anlamına gelmez. Bebeğin ses çıkardıktan sonra senin yanıtını beklemesi, sonra tekrar seslenmesi bir konuşmanın ilk alışverişlerini andırır.

CDC ayrıca kucağa alınmak için kollarını kaldırmayı dokuz aylık iletişim örnekleri arasında sayar. Sesini taklit ederek karşılık vermen ve gündelik işleri anlatman, iletişim kurmak için doğal fırsatlardır.

İsmine dönme ve yabancılara yaklaşım nasıl olabilir?

İsmi söylendiğinde bakmak, sen odadan ayrılırken tepki vermek, yabancı birinin yanında çekingen davranmak ve farklı yüz ifadeleri göstermek CDC’nin sosyal-duygusal gelişim örnekleridir. Bebeğin tanıdık yüzlere daha rahat yaklaşması, yeni insanlara karşı ise önce seni araması bu dönemde görülebilir.

Ce-ee oyununda gülmesi de dokuzuncu ay örneklerinden biridir. Fakat her bebek aynı oyuna aynı coşkuyla tepki vermez. Zorlamak yerine onun ilgisini çektiği anları izleyebilir, oyuna ara vermek istediğinde bunu kabul edebilirsin.

Oyuncak yere düşünce neden arar?

Bebeğin elinden düşen kaşığın nereye gittiğine bakıyor ya da sakladığın oyuncağın bulunduğu tarafa dönüyorsa, nesneleri izleme ve hatırlama becerisini kullanıyor olabilir. CDC, görüş alanından çıkan düşmüş nesneyi aramayı dokuz ayın bilişsel gelişim örnekleri arasında sayar.

Bu yüzden bazen aynı oyuncağı art arda düşürmek isteyebilir. Senin onu tekrar verdiğini görmek eğlenceli bir karşılıklı oyuna dönüşebilir. Oyun sırasında küçük, kırılgan veya sivri nesneleri erişiminden uzak tut.

9 aylık bebek mutlaka emeklemeli mi?

Hayır. Klasik el-diz emeklemesi, CDC’nin dokuz aylık kontrol listesinde yer alan zorunlu bir madde değildir. Bebekler yerde dönerek, sürünerek veya farklı biçimlerde hareket edebilir. Kendi kendine hareket etmeye başlamasıyla, belirli bir emekleme biçimi göstermesini birbirine karıştırmamak önemlidir.

Hareket alanını güvenli hâle getir; çekmeceleri sabitle, kabloları ve küçük parçaları kaldır. Bebeği uzun süre tek pozisyonda tutmak yerine ilgisini çeken oyuncağa ulaşabileceği güvenli yer oyunları sun. Bir tarafını belirgin biçimde az kullanıyorsa veya hareket konusunda endişen varsa değerlendirme iste.

Ne zaman gelişim değerlendirmesi istemeli?

Dokuzuncu ayda adı söylendiğinde çoğunlukla tepki vermemesi, desteksiz oturamaması, çok az ses çıkarması, ellerini kullanmada belirgin tek taraflılık veya çevresiyle etkileşimine ilişkin endişen varsa çocuk doktoruyla paylaş. Bu gözlemler kendi başına tanı anlamına gelmez; değerlendirilmeleri gerekebilir.

Daha önce yaptığı bir beceriyi kaybetmesi durumunda ise sonraki rutin kontrolü bekleme; kısa sürede sağlık uzmanına başvur. CDC ve AAP, dokuz ayda standart gelişim taramasını da önerir. Kontrol listesi, sağlık uzmanının uyguladığı tarama testinin yerine geçmez.

Bebeğin erken doğduysa gelişimini değerlendirirken düzeltilmiş yaş da önem taşır. Gözlemlerini not etmek veya kısa videolarını sağlık görüşmesinde paylaşmak, durumu daha somut anlatmana yardımcı olabilir.